Waarom een kinderfilosoof?

Kinderfilosoof Rotterdam: je staat er niet alleen voor!

In ideale gezinnen praten ouders regelmatig met hun kinderen. Ze hebben al snel door dat hun iets dwars zit en ze voelen aan wat hun kind nodig heeft. Maar ja, ideale gezinnen bestaan niet en kinderen hebben het anno 2016 in dit land best moeilijk. Als je in de krant leest dat Nederlandse kinderen bij de top 5 van de gelukkigste kinderen horen, vraag ik me altijd af hoe je zoiets kunt meten. Welk kind zegt dat hij of zij ongelukkig is als je het ernaar vraagt? Zo staat ons land ook in de top 5 van de welvarendste landen, waar de beste zorg is en de mensen het gelukkigst zijn.

Ik neem al die top 5 lijsten, die onze minsterpresident zo graag vermeldt omdat dit goed in zijn kraam te pas komt, met een paar pondjes zout.
En, in het geval dat het klopt, dan is het in de rest van de wereld nog erger.
Hier zijn problemen genoeg en in deze blog wil ik het over Nederlands kinderleed hebben.

Wat jammer toch dat opvoeding geen vak was op de lagere- en middelbare school. We hebben het niet geleerd en als we dan kinderen krijgen doen we ons best om er iets van te maken.
Als je zelf slecht bent opgevoed is de kans aanzienlijk groter dat je dezelfde fouten maakt die je ouders gemaakt hebben. Voordat je daar achter komt zijn je kinderen al bijna de deur uit en is de schade nog maar moeilijk te repareren.

Wist je dat 1 op de 10 Nederlandse kinderen een of andere vorm van jeugdzorg krijgen? Er van uitgaand dat er ruim drie miljoen kinderen zijn, kom je aan 300.00 kinderen die problemen hebben. En dan zijn er nog minstens zoveel die evengoed problemen hebben maar geen hulp krijgen.

Als je met je kind naar een psycholoog gaat, ga je ervan uit dat er iets aan het kind mankeert. Maar meestal mankeert er alleen wat aan de ouders.

Wat heeft een kind nodig? Geef je haar dit? Mogen je zoon en dochter er zijn met al hun minpunten? Hou je onvoorwaardelijk van hen? En heb je tijd voor hen of word je opgeslokt door je eigen beslommeringen.
Jonge kinderen stellen graag en veel vragen. Natuurlijk kun je die niet allemaal beantwoorden. Maar ze stellen niet voor niets vragen, ze zijn verwonderd over alles wat ze zien en meemaken. Ze zijn nog nieuw in deze wereld en enthousiast.

Als kinderfilosoof luister ik naar kinderen en praat met hen. Ik neem hun vragen serieus. Ze voelen zich erkend en gewaardeerd, ze krijgen aandacht. Ik stel hen vragen die hen aan het denken zetten. Ja, ze mogen er zijn. Ja, het is normaal dat je bang en verdrietig bent als je gepest wordt. Ja, het is normaal dat je nerveus wordt als je ouders voortdurend ruzie maken. Nee, je hoeft niet de beste van de klas te zijn. Je mag zijn wie je bent. Dat is je geboorterecht.
Zo krijgen ze meer en meer zelfvertrouwen. Ze praten en stellen zichzelf vragen. Wat ze bij mij leren brengen ze thuis en op school in de praktijk.
Een kinderfilosoof? Ja, er kunnen er niet genoeg van zijn.

Ben jij een levenskunstenaar?

Ben jij een levenskunstenaar?

Enkele decennia geleden hield de doorsnee Nederlander zich niet bezig met spiritualiteit. Zij of hij ging ’s zondags naar de kerk als hij van het platteland kwam, of had de kerk afgezworen als zij uit de stad kwam. Dit is een generalisatie die ik om een beeld te schetsen even voor het gemak hanteer.

Het woord spiritualiteit was en is nog steeds verdacht. Het lijkt op het Engelse spirit, en op spiritualiën, dat laatste is afgeleid van spirit.
Het betekent iets met de geest, of de ziel, want we weten niet echt wat het verschil is. Veel mensen geloven niet dat ze een ziel hebben en denken dat hun geest hetzelfde is als hun verstand.

Voor Plato was de ziel het onsterfelijke deel van de mens en daarmee was de mens dus onsterfelijk voor hem. Hij geloofde niet in God maar in het Goede. En, wat ik wel aardig vind, is dat hij Eros zag als de eerste trede op de ladder naar het Goede. Eros was voor hem het lichamelijke, de erotiek, maar nog veel meer. Eros had vleugels en kon opstijgen naar het Goede. Symbolisch bedoeld kun je zeggen dat we het lagere nodig hebben om tot het hogere te komen en dat het leven een ontdekkingstocht en een scheppingsreis is om een beetje in de richting van dat hogere te komen. Of zie het als een spel, een levensspel, als je doodgaat ben je af, maar mag je het een volgende keer weer proberen. Je ziel dus want je lijf vergaat tot stof en as. Zo’n levensspel vraagt van je dat je in reïncarnatie gelooft, want anders houdt het voor je op na je dood.
Je hoeft niet in reïncarnatie te geloven, je kunt ook geloven dat alles ophoudt als je je laatste adem uitblaast en in dat geval kun je een ander levensspel spelen. Het spel heet dan : pluk de dag. Dan word je een levenskunstenaar met als doel om ieder moment zo intens mogelijk te beleven en te genieten want straks ben je er niet meer.

Of je dus gelooft in een leven na de dood of niet, het is slim om aan levenskunst de doen en het leven als een spel te zien. Het maakt je vrolijk en die vrolijkheid straalt weer af op anderen. Zo krijgen we een leukere wereld en als er iets is wat we kunnen gebruiken, is dat het wel.

Ik zie me graag als filosoof van de levenskunst en voel me verbonden met de grote, klassieke filosofen Socrates, Plato en Aristoteles. (Vandaar dat ik op mijn site een aanbod heb met de namen van die kanjers. Kijk bij Levensverhaal schrijven).

Plato was een leerling van Socrates en Aristoteles was weer een leerling van Plato. Het gaat hier te ver om hun filosofie uiteen te zetten, maar Plato liet zich zeer inspireren door Socrates en Aristoteles (ik zeg altijd Arie), hield zich meer bezig met de werkelijkheid, was dus meer een realist terwijl Plato rustig beschouwd mag worden als een idealist. Letterlijk, want het ideële is het niet stoffelijke, waar hij zich dus graag mee bezighield.
Je moet niet vergeten dat men toen nog niet geloofde in een almachtige God, men geloofde in de goden en dat waren helden en sukkels, net als de mensen zelf.

De filosofie hield zich dus al voor de jaartelling bezig met levenskunst, de burger uit Athene, waar ze vandaan kwamen, wilde eerder een levenskunstenaar worden dan een godvruchtig persoon. En nu, in tijden dat we nagenoeg het geloof hebben afgezworen en sommigen van ons de God in zichzelf hebben verwelkomd, zijn er nog steeds de grote vragen: Wie ben ik? Waar ga ik naar toe? Wat is de bedoeling van mijn leven? De autoriteiten en kerken zijn niet gezaghebbend meer, niemand weet precies het antwoord, maar dat hoeft ook niet. Het leven is een spel, je zoekt je eigen antwoorden en oplossingen, je bepaalt je eigen koers.

Deze vrijheid staat in schril contrast met de vrijheid van al die duizenden mensen die naar Europa vluchten. Die zullen verbaasd zijn over de vrijheid van de autochtone Nederlanders en andere Europeanen. Wij zoeken het antwoord in onszelf, zij weten het antwoord al en dat antwoord is voor ons soms bedreigend. Zij geloven in een God die wij eindelijk hebben afgezworen: een jaloerse, wraakzuchtige despoot. Er zullen grote uitdagingen zijn de komen decennia, grotere dan die we normaal hebben schat ik in.

Maar er komen steeds meer filosofische praktijken. Als filosofisch practicus en filosofisch coach zet ik de mensen aan het denken. Maar anders dan ze gewend zijn. Dieper en rijker. Denken vanuit het hart, dus niet alleen met het soms domme verstand. Het verstand van het ego. Misschien mag ik zeggen: denken met de ziel. Onvoorstelbaar dat een paar gesprekken vaak meer opleveren dan een jaar therapie. Misschien klinkt dat wat arrogant maar in alle bescheidenheid zeg ik: dat is mijn ervaring. Ieder mens heeft blinde vlekken en tijdens die gesprekken komen die een voor een naarboven drijven.
Het is jouw wijsheid die we samen aanboren, ik zou je niet serieus nemen als ik jou ging zeggen wat je te doen staat.
En dan komt er misschien een dag dat je het allerliefst een levenskunstenaar wilt worden.

Filosofisch levensverhaal

Filosofisch levensverhaal

Hou je van schrijven en voel je de behoefte om je levenservaringen aan het papier of je computer toe te vertrouwen? Of heb je dat misschien al gedaan?

In ieder geval kan het je veel bieden om je ervaringen op te schrijven.
Allereerst opluchting: wat maar rondtolde in je hoofd komt nu tot rust, je kunt afstand nemen. Afstand nemen is een goede manier om van je ervaringen te leren. Je sluit niet je ogen, integendeel, die hou je wijd open, maar je kijkt op een meer objectieve manier naar jezelf. Alsof je bijna iemand anders bent.
Daarmee heb je een stevig handvat om je ervaringen op een heilzame manier te verwerken. Hoe pijnlijk ze ook zijn.

Vaak hoor ik zeggen: van mijn leven kun je wel een boek schrijven. En dat is natuurlijk ook zo. Er gebeurt heel wat in een mensenleven, mooie en minder mooie dingen en vaak ook pijnlijke en verdrietige.
Het kan gebeuren dat je jezelf ergens op je levenspad afvraagt: Waar ben ik? Hoe nu verder? Welke keuzes zijn er nog?
Dan kan het prettig zijn een objectief persoon, die geschoold is in het denken, naar jouw levenspad te laten kijken en samen met jou de rode draad te vinden.
Welke keuzes, bewust of onbewust heb je tot nu toe gemaakt? Wat hebben ze je gebracht? Welke koers zou je willen gaan varen? Valt er nog bij te sturen? Durf je te accepteren wat je niet kunt veranderen?

Heb je je verhaal klaar en wil je er niets meer aan veranderen? Dan kun je er een boek van maken, een e- book of een boek van papier. Bedoeld voor intimi of voor een groter publiek.

Maar in wezen gaat het erom dat jij zicht krijgt op je levensloop, de waarden en normen die je tot nu toe gehanteerd hebt, je aannames, je (voor)oordelen en overtuigingen. Dat je waarlijk kunt zeggen: Ik ken mezelf (beter).

Waarom is dat zo belangrijk?

Gnothi Seauton, Grieks voor ‘Ken Uzelve’, prijkte boven de tempel van Apollo, de plek waar de Grieken het Orakel van Delphi raadpleegden. Socrates was ervan overtuigd dat ware kennis over het leven begint bij kennis van het zelf. En hij stelde zelfs dat een niet onderzocht leven het niet waard is geleefd te worden. Jezelf kennen was in de Klassieke Oudheid een noodzakelijke voorwaarde om gelukkig te worden.

Als schrijver of schrijfster van je levensverhaal wil je jezelf beter leren kennen. Door die uitdaging aan te gaan beoefen je de levenskunst, word je een levenskunstenaar. En persoonlijk vind ik levenskunst de mooiste vorm van kunst, ook al ben ik een groot liefhebber van vele andere kunstvormen.

Behalve dat het heel bevredigend en best ook wel confronterend is om je verhaal aan het papier toe te vertouwen, levert het je een schat aan wijsheid op. En als je echt gelukkig wilt zijn dan heb je een zekere wijsheid nodig.

Kijk uit voor aannames!

Kijk uit voor aannames

Aannames zijn  van groot belang in de filosofie, want die wil graag onderzoeken wat waar is en met aannames weet je het niet echt.

Er was laatst een bezoeker in mijn praktijk en die verwoordde zijn kwestie in de volgende vraag:  hoe moet ik de relatie tussen mijn dochter en mijn vriendin verbeteren? Meer lezen

Niet weten en wijs worden

Niet weten en wijs worden

Wist je dat de mens uit de oudheid, in de tijd van Plato en Socrates, aan zichzelf werkte? Alleen noemde hij het niet zo, hij streefde ernaar om een moreel hoogstaand persoon te worden. Ik zeg nadrukkelijk hij want ik heb het over de burgers uit de stadspolis Athene. Dat waren mannen met burgerrechten. Meer lezen